Terug naar Index Coaching/Training

Trucs

Trucs zijn listen, middelen om iemand te misleiden. In het schaken worden technische en psychologische trucs gebruikt.

Deze tekst kan door jeugdspelers bestudeerd worden met behulp van leesvragen.

Een technische truc is bijvoorbeeld een openingsval. Door je schaakkennis, alertheid en inzicht kun je voorkomen dat je daar in trapt.

Psychologische trucs zijn er op gericht om je denken te beinvloeden zodat je fouten gaat maken. Er zijn allerlei soorten psychologische trucs. Iemand kan bijvoorbeeld doen of hij heel zenuwachtig is nadat hij een zet gedaan heeft. Als jij dan overmoedig wordt en niet goed oplet, kan het zijn dat je ergens instinkt. Of iemand plaatst een gemene opmerking. Bijvoorbeeld: "wat zie je er bleek uit vandaag". Sportief is dat niet, maar het gebeurt wel af en toe.

Als je in de gaten krijgt dat iemand een truc probeert uit te halen, kun je daar wat tegen doen. Als je begrijpt wat er aan de hand is, scheelt dat een hoop. Je kunt dan tegenmaatregelen bedenken. Een heel simpele maatregel is om het gedrag van je tegenstander te negeren (net doen of er niets aan te hand is).

Een andere tegenmaatregel is het gedrag van je tegenstander te doorkruisen. Daar moet je je fantasie een voor gebruiken.

Voorbeeld: Marc Jonker werd op een wereldjeugdkampioenschap door een Argentijn doorlopend aangekeken (met het doel hem zenuwachtig te maken). Marc keek een keer op, gaf hem een knipoogje en speelde rustig door. Hij maakte daarmee dus duidelijk dat hij van die flauwekul niet gediend was.

Met andere woorden: laat zien dat je niet van plan bent om je van de wijs te laten brengen en kijk wat de stelling objectief aan mogelijkheden biedt.

Het kan zijn dat je verrast bent door het gedrag van je tegenstander. In dat geval kun je beter even de tijd nemen om te bedenken wat er aan de hand is. Dat is beter dan een verkeerde zet te spelen (met één verkeerde zet kun je een partij verknallen). Ga bijvoorbeeld even een paar minuten rondlopen of op de wc zitten.

Met een beetje fantasie kun je een geintje terug bedenken, maar het is eigenlijk al genoeg als je je realiseert dat je tegenstander een truc uithaalt. Je kunt het dan gewoon negeren, alleen op het bord letten en verder spelen.

Verder kun je natuurlijk bij duidelijk onreglementair gedrag de scheidsrechter er bij roepen.